Κεχριμπάρι

Η έμπνευση και διαδικασία δημιουργίας του κεχριμπαριού ανήκει στην φύση. Γεννήθηκε για να δίνει ζωή, να καταπολεμά το κακό. Αυτό ακριβώς είναι που κάνει το ρετσίνι στα κωνοφόρα δέντρα, το πατρικό σπίτι του Κεχριμπαριού. Προσωπικά πιστεύω ότι όποιος έχει γεννηθεί για να εκφράζει το καλό μένει αθάνατος, ίσως γι’ αυτό να έμεινε αθάνατο και το κεχριμπάρι. Αυτό το λέω, γιατί από την στιγμή που γεννήθηκε με την αρχική μορφή ρετσινιού μέσα σε κάποιο κωνοφόρο δέντρο, έως και την στιγμή που θα απολιθωθεί και θα ονομάζεται πλέον κεχριμπάρι, έχουν μεσολαβήσει πάνω από 30 εκατομμύρια χρόνια. Κατά την διάρκεια όλων αυτών των ετών, ολοκληρώθηκε ένας τέλειος κύκλος και ξεκίνησε ένας νέος. Τα δέντρα των δασών που γεννήθηκαν από την γη γέννησαν με τη σειρά τους ρετσίνι και κατόπιν λόγω γεωλογικών ανακατατάξεων τα δάση αυτά χάθηκαν, θάφτηκαν πάλι μέσα στην γη παίρνοντας μαζί και το ρετσίνι τους. Εδώ ξεκινάει ο νέος κύκλος ζωής• αξιοποιώντας τις θερμοκρασίες και πιέσεις της τοποθεσίας στην οποία ήταν θαμμένο το ρετσίνι, εξελίσσεται, προοδεύει, και εν τέλει γίνεται απολίθωμα. Και έρχεται πάλι η στιγμή που θα δει το φως του ήλιου, που θα αναπνεύσει, που θα έχει και πάλι την ευκαιρία να μπορεί να χαρίσει τον εαυτό του σε όλο τον κόσμο γύρω του. Άνθρωποι το αντικρίζουν, το αγγίζουν, γοητεύονται από την μοναδικότητά του και εν τέλει αυτό κερδίζει μια ξεχωριστή θέση στην καρδιά τους. Το κεχριμπάρι όμως δεν είναι απλά όμορφο, είναι κάτι πολύ πιο σημαντικό απ’ αυτό, μιας και ποτέ δεν παραστράτησε από το δρόμο του, δεν απαρνήθηκε το λόγο ύπαρξής του, δηλαδή την ικανότητά του να θεραπεύει. Οι Αρχαίοι πίστευαν ότι μεταδίδει θετική ενέργεια και ότι διαθέτει θεραπευτικές ιδιότητες για πολλές παθήσεις. Για όλους αυτούς τους λόγους το ήθελαν πολλοί στην κατοχή τους, μπορούσαν να το έχουν όμως λίγοι, μονάχα οι Βασιλείς και οι έχοντες υψηλές κοινωνικές θέσεις, μιας και ήταν εξαιρετικά ακριβό. Το κεχριμπάρι ήταν γνωστό και στην αρχαία Ελλάδα με το όνομα ήλεκτρο, λόγω του στατικού ηλεκτρισμού που δημιουργούταν κατά την τριβή του κεχριμπαριού με άλλα υλικά με αποτέλεσμα να ελκύει μικρά σωματίδια. Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι ο Αριστοτέλης μελετώντας το κεχριμπάρι κατέληξε στο συμπέρασμα ότι ήταν έμψυχο.

Ανάμεσα στις διάφορες ποιότητες κεχριμπαριού, το κεχριμπάρι Βαλτικής ξεχωρίζει και εκτιμάται ιδιαιτέρως. Ξεκινώντας από τον πυθμένα της Βαλτικής θάλασσας αναδύεται στον αφρό της θάλασσας καταλήγοντας έπειτα σε κάποια από της όχθες της. Αυτό συμβαίνει, επειδή ακριβώς ο πυθμένα της θάλασσας φιλοξενεί κάποιο προϊστορικό δάσος. Τα κύρια χαρακτηριστικά γνωρίσματα που το κάνουν ξεχωρίζει είναι η ηλικία του, η οποία συνήθως υπερβαίνει κατά πολύ τα 30 εκατομμύρια χρόνια και η περιεκτικότητά του σε ηλεκτρικό οξύ (Succinic acid, οι επιστήμονες αποκαλούν το κεχριμπάρι Βαλτικής Succinite). Το κεχριμπάρι βαλτικής επιλέγεται για την κατασκευή κοσμημάτων λόγο της διαύγειάς του μέσα από την οποία αναδύονται ανεμπόδιστα τα ζεστά χρώματά του. Κάθε ηλιαχτίδα που θα το συναντήσει γίνεται ένα σώμα μαζί του, λες και το ερωτεύτηκε, και ξάφνου μία εντυπωσιακή λάμψη δημιουργείται που ξεχειλίζει μέσα από τα εσώψυχά του η οποία κερδίζει το βλέμμα και του πιο αδιάφορου.

Μιλώντας επιστημονικά θα λέγαμε ότι το κεχριμπάρι είναι απολιθωμένο ρετσίνι κωνοφόρων δέντρων, είναι δηλαδή το αποτέλεσμα της οξείδωσης και του πολυμερισμού των οργανικών στοιχείων του ρετσινιού. Το ειδικό βάρος του κεχριμπαριού είναι 1,08, ενώ η σκληρότητά του κυμαίνεται από 2 έως 2,5 στην κλίμακα Mohs. Είναι ισότροπο με δείκτη διάθλασης 1,54-1,55 και το πεδίο τήξεώς του κυμαίνεται από 295°-395°C (κεχριμπάρι Βαλτικής). Εμφανίζεται με αποχρώσεις του πορτοκαλί, καφέ ή κίτρινου συνήθως. Λιγότερο συχνές είναι οι κόκκινες αποχρώσεις, το έντονο μαύρο ή λευκό χρώμα, ενώ πιο σπάνια έχει παρατηρηθεί κεχριμπάρι σε αποχρώσεις του μπλε ή του πράσινου. Τα διάφορα χρώματα στα οποία απαντά το κεχριμπάρι είναι ενδεικτικά της ιστορίας του. Οι συγκεκριμένες τοπικές πιέσεις και θερμοκρασίες τις οποίες υπέμενε το κεχριμπάρι έως ότου εξελιχθεί σε απολίθωμα ή ακόμη και το συγκεκριμένο είδος ρετσινιού από το οποίο προέρχεται, προκαθορίζουν το χρώμα του. Το κεχριμπάρι της Βαλτικής απαντά σε όλους τους βαθμούς διαφάνειας, μπορεί να είναι απόλυτα διαφανές έως και απόλυτα αδιαφανές. Τα νεφελώματα που κάποιες φορές παρατηρούνται στο εσωτερικό του οφείλονται στις εσώκλειστες μικροσκοπικές φυσαλίδες αέρα, ενώ συχνά εσωκλείονται σε κεχριμπάρι φυτικά στοιχεία (φύλλα, κλαράκια κ.λπ.), χώμα ή άλλα υλικά (π.χ. ασβέστης). Σπανιότερα μέσα σε αυτό διαφαίνονται έντομα ή ζωύφια, τα οποία είχε εγκλωβίσει μέσα του το ρευστό ρετσίνι, ενώ κάποιες φορές μάλιστα οι επιστήμονες έχουν ανακαλύψει μέσα στο κεχριμπάρι κάποια είδη ζωυφίων, τα οποία έχουν πλέον εξαλειφθεί.

Η αναγνώριση της ταυτότητάς του κεχριμπαριού και ο διαχωρισμός του από τις απομιμήσεις έχει εξέχουσα σημασία. Πέρα από την εξωτερική όψη του, την οποία μπορούμε να αναγνωρίσουμε εμπειρικά έτσι, ώστε να κάνουμε μια πρώτη εκτίμηση, μπορούμε να αισθανθούμε το άρωμα του ρετσινιού πυρώνοντας μια καρφίτσα και ακουμπώντας την πάνω σε μία χάντρα. Μια ακόμη δοκιμή για την επαλήθευση της γνησιότητας του κεχριμπαριού είναι η προσπάθεια απόσπασης ενός λεπτού φύλλου από το κεχριμπάρι. Δεν είναι ποτέ δυνατό να συμβεί κάτι τέτοιο διότι αυτό θα θρυμματιστεί σε μικροσκοπικά θραύσματα. Επιπλέον, τοποθετώντας κεχριμπάρι σε θαλασσινό ή αλατισμένο νερό, αυτό θα πρέπει να επιπλέει. Το κεχριμπάρι επίσης ξεχωρίζει και γι’ αυτό έχει αγαπηθεί, λόγω του γεγονότος ότι είναι κακός αγωγός της θερμότητας. Γι' αυτό, όταν το αγγίζουμε μας αφήνει μια ζεστή, ευχάριστη αίσθηση. Ένα άλλο κριτήριο βάσει του οποίου μπορούμε να αξιολογήσουμε την ποιότητα του κεχριμπαριού είναι η αλλαγή του χρώματός του στην πάροδο του χρόνου. Ένα γνήσιο κεχριμπάρι θα «ντυθεί» σε πιο σκούρα χρώματα, σε αποχρώσεις του καφέ και αυτό οφείλεται στην οξείδωσή του που προκαλείται από τον ατμοσφαιρικό αέρα. Σε αντίθεση, το λεγόμενο πεπιεσμένο κεχριμπάρι, για το οποίο θα μιλήσουμε πιο αναλυτικά αργότερα, θα λάβει ένα λευκό χρώμα. Παρ’ όλο που χρησιμοποιούνται πολλά υλικά ως απομιμήσεις κεχριμπαριού, οι πιο πειστικές είναι αυτές διαφόρων ρετσινιών που έχουν υποστεί τεχνητή επεξεργασία. Θα πρέπει επίσης να λάβουμε υπόψη μας ότι κεχριμπάρι δεν θεωρείται το απολιθωμένο ρετσίνι, η ηλικία του οποίου είναι μικρότερη από 30 εκατομμύρια χρόνια. Αυτό το απολίθωμα ονομάζεται Copal. Υλικά όπως τα προαναφερθέντα παρουσιάζουν κάποια από τα χαρακτηριστικά του κεχριμπαριού, όπως για παράδειγμα την επίπλευση στο θαλασσινού νερό, μιας και είναι εξίσου ελαφριά, αυτό όμως δεν σημαίνει ότι είναι κεχριμπάρι, γιατί στο θαλασσινό νερό επιπλέει και ένα καράβι. Πολλές φορές κατά την επεξεργασία του κεχριμπαριού δημιουργούνται μικρά θραύσματα ή σκόνη, τα οποία επαναχρησιμοποιούνται. Αυτά τα μικρά θραύσματα κεχριμπαριού θερμαίνονται έτσι, ώστε να μαλακώσουν και έπειτα συγκολλούνται μεταξύ τους υπό συνθήκες υψηλής πίεσης δημιουργώντας το λεγόμενο «πεπιεσμένο κεχριμπάρι». Επίσης, συχνά χρησιμοποιείται μικρό ποσοστό σκόνης κεχριμπαριού σε συνδυασμό με τεχνητές ρητίνες για την δημιουργία φθηνών μειγμάτων. Αυτό γίνεται υπό τη σκιά του Φατουράν και δεδομένης της τεράστιας επιτυχίας που γνώρισε, γίνονται προσπάθειας ονομασίας κάθε μείγματος κεχριμπαριού ως «Φατουράν». Κάποιες από τις προαναφερόμενες δοκιμασίες αξιολόγησης της γνησιότητας του κεχριμπαριού ενδέχεται να το στιγματίσουν και γι’ αυτό αυτές πραγματοποιούνται στα λιγότερο ορατά σημεία του. Θα πρέπει φυσικά να γνωρίζουμε ότι οι δοκιμασίες του κεχριμπαριού είναι ενδεικτικές και η καλύτερη μέθοδος πιστοποίησης της ποιότητάς του είναι ο συνδυασμός των αποτελεσμάτων διαφόρων δοκιμασιών. Έχει αποδειχθεί ότι κάποιες από τις ιδιότητες του κεχριμπαριού τις διαθέτουν και άλλα λιγότερο πολύτιμα υλικά, όπως είναι ο στατικός ηλεκτρισμός που παρατηρείται και σε συνθετικά υλικά. Γι’ αυτό αυτές οι ιδιότητες δεν αξιολογούνται πλέον ως κριτήρια για την αναγνώριση του κεχριμπαριού. Σημαντικό ρόλο διαδραματίζει τέλος η φερεγγυότητα και η σχετική γνώση που διαθέτει το άτομο που μας προσφέρει το κεχριμπάρι. Χωρίς αμφιβολία, ένας από τους καλύτερους φίλους μας σε αυτή την διαδικασία επαλήθευσης της ποιότητας του κεχριμπαριού είναι η εμπειρία.

Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με κεχριμπαρένια κομπολόγια μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μας τηλεφωνικώς ή με email.

 
 
Copyright © 2008-2013 House of Amber - All Rights Reserved.